AKI TALK 17-01-11

Innovation vs Creative Economy : คิดแบบ Eco Design

 

"เปลี่ยนวิกฤติโลก ให้เป็นโอกาส ด้วยแนวคิด Eco Design" ทุกวันนี้ขยะที่เกิดขึ้นจากการผลิต หากมองในมุมกลับ มองในมุมใหม่ สิ่งเหล่านี้คือขุมสมบัติที่ล้ำค่า คือต้นทุนการผลิตมหาศาลที่ใช้อย่างไรก็ไม่มีวันหมด นี่คือโอกาสที่เราจะสร้างสรรค์ Innovationใหม่ ๆ ที่จะสร้างโอกาสทางธุรกิจที่จะตอบโจทย์ของความยั่งยืนได้โดยรักษาสมดุล ระหว่าง สิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ และคนในสังคม"

 

ในระบบการผลิตสินค้าของธุรกิจที่เน้นความสร้างสรรค์หรือ Creative Economy เราต่างตั้งเป้าหมายถึงสิ่งที่เรียกว่า Innovation ซึ่งในมุมมองของนักวิจัยแล้ว การจะสร้าง Innovation นั้นมองได้เป็น 3 ส่วนคือ

  • Creativity กระบวนการคิดสร้างสรรค์
  • Invention กระบวนการนำความคิดมาสร้างเป็นผลงานต้นแบบ
  • Innovation คือการนำกระบวนการคิดสร้างสรรค์มาทำเป็นต้นแบบและใช้งานได้จริง

หากมองดูสถานการณ์การแข่งขันในโลกของการค้าและธุรกิจยุคปัจจุบัน ประเทศไทยกำลังก้าวสู่การเปลี่ยนแปลงจากระบบการผลิตสินค้าเกษตรกรรม สู่การผลิตสินค้าในรูปแบบของอุตสาหกรรมที่ใช้ความคิดสร้างสรรค์ นั่นคือการใช้ความคิดสร้างสรรค์เป็นตัวขับเคลื่อนและพัฒนาประเทศ หากแต่จะทำอย่างไรที่เราจะก้าวไปสู่การผลิตในรูปแบบอุตสาหกรรมความคิดสร้างสรรค์นั้นได้อย่างประสบความสำเร็จและยั่งยืน การสร้าง “ความยั่งยืน” นั้น ประกอบด้วยการคำนึงถึง 3 ส่วนคือ สภาพแวดล้อม เศรษฐกิจ และคนในสังคม ความยั่งยืนจะเกิดขึ้นได้ก็ต่อเมื่อเราสามารถสร้างสมดุลของทั้ง 3 ส่วนนี้ได้อย่างลงตัว

ในกระบวนการผลิตสินค้า ตั้งแต่การคิดออกแบบ สร้างสรรค์ชิ้นงาน ไปจนถึงการผลิตทุกขั้นตอน เราจะเห็นได้ว่า ในขณะที่เรากำลังผลิตสินค้าชิ้นใหม่ ๆ เราก็กำลังทำลายและสร้างขยะให้เกิดขึ้นบนโลกใบนี้เช่นเดียวกัน ขณะที่เรากำลังเอาหินมาสร้างบ้าน เราก็กำลังทำลายภูเขา ทุกขั้นตอนของการผลิตล้วนส่งผลกระทบต่อสิ่งแวดล้อมอย่างหลีกเลี่ยงไม่พ้น และหากนำปริมาณของขยะที่ได้จากการผลิตมาเทียบดูนั้น ตัวเลขที่ออกมาปรากฏว่าเรากำลัง “ทิ้ง” มากกว่า “ได้” อย่างมหาศาล

ขยะที่เกิดขึ้นจากการผลิต หากมองในมุมกลับ มองในมุมใหม่ สิ่งเหล่านี้คือขุมสมบัติที่ล้ำค่า คือวัตถุดิบในการผลิตมหาศาลที่ใช้อย่างไรก็ไม่มีวันหมด แต่สิ่งที่เกิดขึ้นคือเรามักจะมองข้ามและทิ้งกันไปอย่างน่าเสียดาย ดังนั้นหากมองให้ดีนี่คือโอกาสทางการผลิต โอกาสที่เราจะสร้างสรรค์ Innovationใหม่ ๆ ที่จะสร้างโอกาสทางธุรกิจที่จะตอบโจทย์ของความยั่งยืนได้ทั้ง สิ่งแวดล้อม เศรษฐกิจ และคนในสังคม

วันนี้ด้วย “พลังสมอง” ที่ไร้ขีดจำกัด เราสามารถนำกันชนรถยนต์มาผลิตเป็นเก้าอี้สุดเก๋ในสวนสาธารณะ เราสามารถนำขี้เลื่อยมาออกแบบเป็นเก้าอี้ที่ได้รับความนิยมอย่างสูง เราสามารถนำถุงปลอดเชื้อที่คนไข้โรคไตใช้ในการเปลี่ยนถ่ายปัสสาวะมาออกแบบผลิตเป็นกระเป๋าที่มีความเหนียวและทนทานจนได้รับรางวัลระดับสากล สิ่งเหล่านี้คือการสร้างมูลค่าเพิ่มจากขยะที่ทุกคนทิ้ง คือการเปลี่ยนสิ่งไร้ค่าให้กลายมาเป็นสินค้าและกำไร เกิดเป็นธุรกิจใหม่ที่น่าสนใจและน่าจับตามอง ทุกอย่างเกิดขึ้นได้ด้วยพลังแห่งสมองที่ไร้ขีดจำกัดของเรานั่นเอง

 

ทั้งหมดนี้คือกลยุทธ์ของการพลิกวิกฤติเป็นโอกาสที่สำคัญอย่างยิ่ง  แม้วันนี้ประเทศไทยอาจจะยังไม่มีศักยภาพในการแข่งขันด้านด้านเทคโนโลยีที่ทันสมัยกับกลุ่มประเทศที่พัฒนาแล้ว  แต่เราสามารถแข่งขันได้ด้วยความคิดสร้างสรรค์  ด้วยแนวคิดใหม่ มุมมองใหม่ของ Eco Design การสร้าง Green Solution และ Innovation ใหม่ ๆ ที่ตอบสนองต่อสิ่งแวดล้อมนี้เอง จะกลายเป็นปัจจัยสำคัญหลักที่จะขับเคลื่อนให้ประเทศของเราสามารถต่อสู้ ช่วงชิงพื้นที่การแข่งขันและก้าวสู่ความสำเร็จต่อไปได้ในตลาดโลก

 

วิทยากร :
ผศ.ดร. สิงห์  อินทรชูโต

ผศ.ดร. สิงห์  อินทรชูโต
หัวหน้าศูนย์ปฏิบัติการออกแบบจากเศษวัสดุ (Scrap Lab)
คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์
ผู้อำนวยการฝ่ายออกแบบ Osisu

ประวัติ :

ผศ.ดร. สิงห์  อินทรชูโต  เป็นนักออกแบบเพื่อสิ่งแวดล้อมและหัวหน้าศูนย์ปฏิบัติการออกแบบจากเศษวัสดุ (Scrap Lab)  สาขาวิชาเทคโนโลยีทางอาคาร คณะสถาปัตยกรรมศาสตร์ มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์   จบการศึกษาระดับปริญญาเอกจาก Massachusetts Institute of Technology (MIT) ประเทศสหรัฐอเมริกา  ผลงานการออกแบบอาคาร  เน้นการออกแบบที่เป็นมิตรต่อสภาพแวดล้อม  นอกจากนี้ผลงานด้านงานวิจัยยังมุ่งเน้นการค้นหากระบวนการสร้างนวัตกรรมการออกแบบแบบยั่งยืน และงานวิจัยเกี่ยวกับการนำเอาวัตถุเหลือใช้จากผลผลิตทางการเกษตร จากอุตสาหกรรมต่างๆ และจากชุมชน มาประยุกต์ใช้ในงานสถาปัตยกรรม งานตกแต่งภายใน และสร้างผลิตภัณฑ์ต่าง ๆ  นอกจากการสอนที่มหาวิทยาลัยเกษตรศาสตร์แล้วยังได้รับเชิญให้เป็นอาจารย์พิเศษสอนสาขาการออกแบบให้กับคณะสถาปัตยกรรมศาสตร์  มหาวิทยาลัยแห่งรัฐวอชิงตัน ประเทศสหรัฐอเมริกา  เป็นวิทยากรพิเศษที่ประเทศญี่ปุ่น ไต้หวัน สิงคโปร์ มาเลเซียและ ฮ่องกง และเป็นเมธีส่งเสริมนวัตกรรมของสำนักงานนวัตกรรมแห่งชาติ

ดร. สิงห์ ได้รับรางวัล Emerging Designer of the Year จากมหาวิทยาลัยศิลปากร ในปี 2550  รางวัล Elle Décor Designer of the Year 2007  รางวัลสุดยอดนักสิ่งแวดล้อม 2551 จากกรุงเทพมหานคร และ Design Excellence Award 2009-2010 จาก กรมส่งเสริมการส่งออก  และในปี 2552 CNN ได้เลือกให้เป็น 1 ใน 20 คนไทยที่ต้องจับตามอง